تاریخ ما » فرهنگ، تاریخِ و تمدن ایران باستان » ایران

دکتر سیروس علایی و نقشه‌های تاریخی ایران

eni — Sun, 03 Jul 2011 11:29:30 +0000

منبع : http://shahrbaraz.blogspot.com/2011/06/blog-post_28.html

تاریخ تمدن – کتابخانه- ایران باستان – تبادل لینک – چهره های ماندگار مشاهیر – اسطوره و افسانه های باستان – دایرکتوری تبادل لینک – ابهر

دکتر سیروس علایی مدرک دکتری خود در رشته‌ی مهندسی را از دانشگاه صنعتی برلین دریافت کرد و در طی بیست سال چندین شرکت مهندسی به راه انداخت و مدیریت کرد و مدت هشت سال هم در دانشگاه تهران درس داده است. پس از انقلاب به انگلستان رفت و سال‌هایی است که در همانجا زندگی می‌کند و در کنار کار به عنوان مهندس مشاور، به پژوهش‌های تاریخی به ویژه در زمینه‌ی تاریخ نقشه‌نگاری (cartography) در ایران و گردآوری نقشه‌های قدیمی ایران نیز مشغول است. یکی از دستاوردهای این مطالعه‌ها مقاله‌ی «نقشه‌نگاری ایران» در دانشنامه‌ی ایرانیکا است.

دکتر علایی در سال ۲۰۰۵ م./۱۳۸۴ خ. از راه انتشارات دانشگاهی بریل (Brill) کتابی به نام «نقشه‌های عمومی ایران» را منتشر کرده است.

نقشه‌های عمومی ایران از سال ۱۴۷۷ تا ۱۹۲۵ م. (General Maps of Persia)
نویسنده: سیروس علایی
ناشر: بریل
سال: ۲۰۰۵ م. / ۱۳۸۴ خ.
صفحه: ۳۲۴

این کتاب از دو فصل عمده تشکیل شده است: فصل ۱: نقشه‌های بطلمیوسی که در آن به زندگی و کارهای بطلمیوس پرداخته شده است. فصل ۲: نقشه‌های عمومی و منطقه‌ای ایران که به نقشه‌های ایران تولید شده در کشورهای گوناگون مانند ایتالیا، اسپانیا، پرتغال، فرانسه، آلمان، بریتانیا، عثمانی و خود ایران می‌پردازد. سپس خود نقشه‌ها ارائه شده‌اند. سال ۱۴۷۷ م. (۲۳ سال پیش از آغاز صفویان) تاریخ نخستین نقشه‌های به سبک نوین است که اروپاییان از ایران تهیه کرده‌اند و سال ۱۹۲۵ م. سالی است که سازمان نقشه‌برداری ایران به طور رسمی در زمان رضا شاه آغاز به کار کرد.

سال گذشته (۲۰۱۰ م./۱۳۸۹ خ.) نیز دکتر علایی کتاب مهم دیگری در همین زمینه منتشر کرد به نام «نقشه‌های ویژه‌ی ایران: از سال ۱۴۷۷ تا ۱۹۲۵ م.» که تکمیل‌کننده‌ی جلد پیشین است.

نقشه‌های ویژه‌ی ایران از سال ۱۴۷۷ تا ۱۹۲۵ م.
نویسنده: دکتر سیروس علایی
ناشر: انتشارات بریل
سال: ۲۰۱۰ م. / ۱۳۸۹ خ.
صفحه: ۴۶۶

فصل‌های این کتاب نیز عبارتند از:

فصل ۱: نقشه‌های تاریخی ایران
- نقشه‌های پیشااسلامی
- دوران مادها
- دوران هخامنشیان
- دوران جنگ‌های اسکندر و سلوکیان
- دوران اشکانیان و ساسانیان
- دوران اسلامی تا پیش از صفویان

فصل ۲: نقشه‌های ناحیه‌ای
- آذربایجان و شمال غرب ایران
- سیستان و بلوچستان و جنوب شرق ایران
- فارس و جنوب ایران
- گیلان و شمال ایران
- خراسان و شرق ایران
- جنوب غرب ایران: کردستان، کوه‌های بختیاری، لرستان، خوزستان و جنوب غرب ایران

فصل ۳: دریای کاسپین و ساحل ایران

فصل ۴: خلیج فارس و ساحل و جزیره‌های ایرانی

فصل ۵: نقشه‌های مرزی
- مرزهای غربی
- مرزهای شمالی
- مرزهای شرقی

فصل ۶: نقشه‌ی راه‌ها

فصل ۷: نقشه‌ی شهرها و منطقه‌های تاریخی
شامل شهرهای: اردبیل، اصفهان (شهر اصفهان و میدان شاه/نقش جهان و دیگر بناهای مهم)، ایزدخواست، بمپور ()، بندر عباس، بوشهر، بیستون، پارسه (Persepolis)، تبریز، تهران، جلفا، ری، سرخس، سرپل ذهاب، ساوه، شیراز، سلطانیه، قزوین، قم، قمشه، کاشان، کرمان، کرمانشاه، مشهد، هرمز، همدان، یزد

فصل ۸: نقشه‌های سیاسی، ترابری و قومی
- نقشه‌های سیاسی و نظامی
- نقشه‌های ترابری و اقتصادی
- نقشه‌های پراکندگی قومی

فصل ۹: نقشه‌های طبیعی، مکان‌نگاری (Topographical)، و زمین‌شناسی
- رودخانه‌ها
- دریاچه‌ها و نمکزارها
- کوه‌ها و برش عرضی
- نقشه‌های زمین‌شناسی

بهای دوره‌ی دوجلدی ۴۵۰ یورو برابر ۶۳۹ دلار امریکا است.

دکتر سیروس علایی به همین مناسبت گفت‌وگویی هم کرده است که می‌توانید در این نشانی بخوانید.

– منبع +

www.TarikheMa.ir
/”>دانلود

نگاره های مرتبط:

© eni for تاریخ ما » فرهنگ، تاریخِ و تمدن ایران باستان, 2011. | Permalink | No comment | Add to del.icio.us
Post tags: ایران, تاریخی, دکتر, سیروس, علایی, نقشههای, و

Feed enhanced by Better Feed from Ozh

ورزش‌های رزمی ایران

eni — Sun, 03 Jul 2011 11:29:26 +0000

منبع : http://shahrbaraz.blogspot.com/2011/06/blog-post_26.html

یک‌شنبه ۵/تیرماه/۱۳۹۰ – ۲۶/جون/۲۰۱۱

امروزه در بیشتر زبان‌های دنیا وقتی سخن از «ورزش‌های رزمی» (در انگلیسی: martial arts) می‌شود همه به یاد کانگ فو و کاراته و دیگر ورزش‌های آسیای شرقی می‌افتند. حال آن که همان گونه که از این نام پیدا است منظور ورزش‌هایی است که برای آمادگی رزمی انجام می‌شود و هر ملتی به ویژه در گذشته برای خود شیوه‌ی رزمی جداگانه‌ای داشته است.

نیاکان ما ایرانیان نیز با توجه به برتری نظامی درازمدت خود بر بخش بزرگی از جهان باستان و دوران میانه، جنگ‌افزارها و ورزش‌های رزمی خود را داشته‌اند. بسیاری از این گونه دانش‌ها به ویژه در دوران ساسانیان در کتاب‌هایی با نام «آیین‌نامه» یا «آیین جنگ» به صورت مستند درآمد. این کتاب‌ها پس از اسلام به زبان عربی ترجمه شدند و به همراه سلاح‌های پیشرفته‌ی ساسانیان در گسترش قلمرو اسلامی بسیار سودمند بودند. یکی از این ترجمه‌ها با نام «کتاب الآیین» یا «آیین الحرب» («آیین جنگ») و «کتاب الحرب» در کتاب ده جلدی «عیون الاخبار» (چشمه‌های آگاهی) نوشته‌ی ابن قُتیبه مروزی دینوری (زاده: ۲۱۳ ق./درگذشته ۲۷۶ ق.) آمده است.

زورخانه‌های امروز یادگاری از آن ورزش‌های رزمی و آماده‌سازی بدنی نیاکان ما ایرانیان بوده است. برای نمونه میل به جای گرز و تخته به جای شمشیر و سنگ و کباده به جای سپر بوده است.

دکتر منوچهر مشتاق خراسانی برای کسانی که در زمینه‌ی ارتش و رزم‌آرایی و جنگ‌افزارهای ایرانی کار می‌کنند و به این موضوع علاقه دارند نام شناخته شده‌ای است. دکتر مشتاق خراسانی چندین سال است که در زمینه‌های رزمی ایران باستان مشغول کار و پژوهش است و کتاب بسیار مهم و معتبری به نام «سلاح و زره‌های ایران از دوران مفرغ تا زمان قاجار» را منتشر کرد که در سال گذشته در ایران جایزه‌ی کتاب سال را گرفت.

دکتر منوچهر مشتاق خراسانی

عکس جلد کتاب «سلاح و زره‌های رزمی ایران از دوران مفرغ تا دوران قاجار

دکتر مشتاق خراسانی چند روز پیش پیامی فرستاد که بخش‌هایی از آن را در زیر می‌آورم:

هژده سال پیش پروژه‌ای آغاز شد که غربیان هدف آن را «باز گرداندن و زنده کردن میراث رزمی» خودشان خواندند. آنان با خود گفتند «ما چینی و ژاپنی و کره‌ای نیستیم که هنرهای رزمی آنان را اجرا کنیم». به رهبری امریکا بسیاری از رزمی‌کاران و پژوهشگران و استادان دانشگاه‌های اروپایی با کمک مسئولان موزه‌ها، پروژه‌ی زنده‌گردانی هنرهای رزمی کشور خودشان را آغاز کردند. در این راه دولت این کشورها نیز بودجه‌های کلان و هنگفت و نیز هر گونه کمک و وسیله را بدانان می‌داد تا میراث تاریخی خود در زمینه‌ی هنرهای رزمی را زنده کنند.

امروزه کتاب‌های فراوانی تولید شده است که به هنرهای رزمی اروپاییان و شگردهای جنگی و نظامی و رزم‌آوری نیاکان آنان می‌پردازد. بدین ترتیب هنرهای رزمی اروپایی را که چندین سده مُرده بودند امروزه دوباره زنده کردند. برای نمونه چند کتاب زیر بدین موضوع می‌پردازند.

۱) اسرار شمشیرزنی آلمانی در دوران میانه
Secrets of German Medieval Swordsmanship: Sigmund Ringeck’s Commentaries on Liechtenauer

۲) کتاب والرشتاین: کتاب جنگ دوران میانه از سده‌ی پانزدهم درباره‌ی درازشمشیر، دشنه، خنجر و کشتی‌گیری
Codex Wallerstein: A Medieval Fighting Book from the Fifteenth Century on the Longsword, Falchion, Dagger, and Wrestling

۳) نبردهای دوران میانه: دست‌نامه‌ای از سده‌ی پانزدهم درباره‌ی شمشیرزنی و جنگ از نزدیک
Medieval Combat: A Fifteenth-Century Manual of Swordfighting and Close-Quarter Combat

۴) هنرهای رزمی اروپای دوران نوزایش (رُنسانس)
The Martial Arts of Renaissance Europe

۵) هنر شمشیر و سپر در دوران میانه
Medieval Art of Sword & Shield: The Combat System of Royal Armouries MS I.33

۶) جنگیدن با درازشمشیر آلمانی
Fighting with the German Longsword

۷) جنگ خنجر در اروپای دوران میانه و نوزایش
Medieval And Renaissance Dagger Combat

۸) شمشیرزنی دوران میانه: شیوه‌ها و تکنیک‌های تصویری
Medieval Swordsmanship: Illustrated Methods And Techniques

۹) شمشیرزنی دوران نوزایش: کتاب تصویری از شمشیرهای برشی و رانشی و کاربرد آنها
Renaissance Swordsmanship: The Illustrated Book Of Rapiers And Cut And Thrust Swords
And Their Use

۱۰) شمشیربازی: رساله‌ای از دوران نوزایش
Fencing: A Renaissance Treatise

این پژوهش‌ها نه تنها در زمینه‌ی اروپای دوران تاریک یا دوران میانه و نوزایش بلکه به دوران‌های باستان هم سر کشیده و از شیوه‌های جنگی یونان باستان هم کتاب‌هایی تهیه شده است.

دکتر مشتاق خراسانی تاکنون ۶ کتاب و ۷۱ مقاله در زمینه‌ی جنگ‌افزارهای ایرانیان منتشر کرده است. هر کسی که در ایران در زمینه‌های فرهنگی و تاریخی کار می‌کند می‌داند که در این کار چه سختی‌ها و دست‌اندازها و کمبودهایی هست. بیایید در این کار بدو دست یاری بدهیم. اگر نمی‌توانیم پژوهش کنیم دست کم می‌توانیم با خرید و خواندن کتاب‌ها و مقاله‌هایش و تشویق و گسترش و معرفی کارهایش به او نیرو و دلگرمی بدهیم و در ادامه‌ی راهش پشتیبان او باشیم. او حتا از ما می‌خواهد که اگر تن بنیرویی داریم به شیوه‌ی نیاکان و گذشتگان خود هنرهای رزمی ایرانی را انجام دهیم.

– منبع +

www.TarikheMa.ir
/”>دانلود

نگاره های مرتبط:

© eni for تاریخ ما » فرهنگ، تاریخِ و تمدن ایران باستان, 2011. | Permalink | No comment | Add to del.icio.us
Post tags: ایران, رزمی, ورزشهای

Feed enhanced by Better Feed from Ozh

فهرست پایتخت‌های ایران در طول تاریخ

eni — Sun, 03 Jul 2011 11:28:23 +0000

منبع : http://mashahirejahan.mihanblog.com/post/37

تاریخ تمدن – دانلود کتاب های تاریخی - ایران باستان – تبادل لینک – چهره های ماندگار مشاهیر – اسطوره و افسانه های باستان – دایرکتوری تبادل لینک

فهرست پایتخت‌های ایران در طول تاریخ:

عیلامیان: آوان و ایذه و شوش.
مادها: هگمتانه.
هخامنشیان: هگمتانه، شوش و تخت جمشید.
سلوکیان: سلوکیه و انطاکیه.
اشکانیان: صددروازه و ایذه و تیسفون.

ساسانیان: بیشاپور، تیسفون شوشتر(زمستانی).کرمانشاه(تابستانی)

طاهریان: مرو و نیشابور.

صفاریان: زرنج.

علویان: آمل.

سامانیان: بخارا.

زیاریان: گرگان.

بوییان: شیراز.

غزنویان: غزنین و لاهور.

سلجوقیان: نیشابور، مرو، اصفهان و همدان.

اتابکان آذربایجان: تبریز.

اتابکان فارس: شیراز.

اتابکان لر: ایذه.

قراختاییان: کرمان.

خوارزمشاهیان: گرگانج.

ایلخانان: مراغه، سلطانیه و تبریز.

کرتیان: هرات.

مظفریان: یزد.

سربداران: سبزوار.

چوپانیان: تبریز.

جلایریان: تبریز و بغداد.

تیموریان: سمرقند و هرات.

قراقویونلوها: تبریز.

آق‌قویونلوها: تبریز.

صفویان: تبریز، قزوین و اصفهان.

افشاریان: مشهد.

زندیان: شیراز.

قاجاریان: تهران.

پهلوی‌ها: تهران.

و الانم تهران

– منبع +

www.TarikheMa.ir

نگاره های مرتبط:

© eni for تاریخ ما » فرهنگ، تاریخِ و تمدن ایران باستان, 2011. | Permalink | No comment | Add to del.icio.us
Post tags: ایران, تاریخ, در, طول, فهرست, پایتختهای

Feed enhanced by Better Feed from Ozh

ایران در جنگ جهانی اول

eni — Sun, 03 Jul 2011 11:28:22 +0000

منبع : http://mashahirejahan.mihanblog.com/post/36

جنگ جهانی اول هم‌زمان با حکومت احمد شاه قاجار بود و دولت مشروطه ایران ضعیف‌ترین دوران خود را می‌گذراند. جنگ جهانی اول در زمانی آغاز شد که ایران از جوانب گوناگون اوضاعی آشفته، نابسامان، بغرنج و متزلزل داشت. بحران فزاینده اقتصادی، وضعیت ناپایدار سیاسی و مداخلات مهارگسیخته قدرتهای خارجی، ایران را تا آستانه یک دولت ورشکسته و وابسته پیش برده بود.

علیرغم اعلام بی طرفی دولت ایران نیروهای متخاصم از جنوب و شمال وارد ایران شدند. سپاه روسیه تا دروازه‌های تهران پیشروی کرد اما از منقرض کردن سلسله قاجار منصرف شدند. در جنوب مردم محلی در چند نوبت با متجاوزان انگلیسی درگیر شدند که از مهم‌ترین نبردهای جنگ جهانی اول در ایران می‌توان به مقاومت دلیران تنگستان، دشتستان و دشتی در استان بوشهر و ناصر دیوان کازرونی در فارس و نبرد جهاد در خوزستان اشاره کرد. جمعی از رجال از قم به اصفهان و سپس اراک و بالاخره به کرمانشاه رفتند و عاقبت در آنجا قوای گارد ملی ترتیب دادند و حکومت موقتی دولت مهاجرین به ریاست نظام السلطنه ( رضا قلی خان مافی ) تشکیل گردید . پس از سقوط بغداد اعضا دولت موقتی دولت مهاجرین و جمع بسیاری از ایرانیان به استانبول رفتند.

در آغاز جنگ جهانی اول قوای روس از دو سو به طرف پایتخت پیش می‌آمد، ترس از روسها و تبلیغات شدید آلمانی‌ها که با توزیع بیدریغ پول همراه بود احساسات مردم را به نفع آلمان و عثمانی برانگیخته و تنفر و نگرانی شدیدی نسبت به روسها و انگلیس‌ها (که بیش از یک قرن باعث بدبختی ایران شده بودند) بوجود آورده بود، حزب دمکرات در تهران فعالیت شدیدی آغاز نمود و تلاش می‌کرد که ایران را به نفع آلمان و عثمانی وارد جنگ کنند ژاندارمری ایران هم از دولت سرپیچی کرده بر خلاف اصل بی طرفی به نفع آلمانها وارد کار شده بود سر رشته این تحریکات در برلین و در دست تقی زاده بود که با مقامات وزارت خارجه آلمان روابطی به هم رسانیده و سودای جاه طلبی بر سر داشت.

پیش آمدن روسها به سوی پایتخت به همین دلیل بود، روس و انگلیس معتقد که یک کودتای آلمانی در تهران در حال تکوین است و برای جلوگیری از این کودتا به سوی پایتخت پیش می‌آمدند، وقتی قوای روس به (( ینگ امام )) رسید، مستوفی الممالک که به مناسبت احساسات ملی با انگلیسی‌ها و روسها کینه داشت تحت تأثیر دمکرات‌ها واقع شد و تصمیم گرفت که پایتخت را به اصفهان منتقل کند و به جمعی از وکیلان و سایر مردم که به دشمنی با روس و انگلیس متظاهر بودند توصیه کرد که به قم و اصفهان بروند، شایع بود که روسها به تهران می‌آیند و شاه را اسیر . مخالفان را قتل عام می‌کنند.

دمکرات‌ها که کار را به مراد خود دیدند، دسته دسته روانه قم شدند، کوچندگان جمعیت طرف توجهی بودند، گروهی از آنان به مقاصد سیاسی و جمعی برای پول و معدودی روی احساس وطن خواهی تهران را ترک گفتند . اما تغییر پایتخت عملی نشد، سفیر روس و انگلیس شاه را مطمئن کردند که قصد تجاوز به پایتخت را ندارند جمعی از رجال از قبیل عین الدوله، فرمانفرما و صمصام السلطنه و سپهدار تنکابنی نیز برای انصراف شاه کوشیدند ولی کوچندگان از قم به اصفهان و سپس اراک و بالاخره به کرمانشاه رفتند و عاقبت در آنجا قوای گارد ملی ترتیب دادند و حکومت موقتی دولت مهاجرین به ریاست نظام السلطنه ( رضا قلی خان مافی ) تشکیل گردید. سید محمد طباطبایی هم با دو فرزندش جزو همان کوچندگان بود. پس از سقوط بغداد اعضا دولت موقتی دولت مهاجرین و طباطبایی و جمع بسیاری از ایرانیان به استانبول رفتند.

قحطی بزرگ در ایران در زمان جنگ جهانی اول

محمدقلی مجد در کتاب: قحطی بزرگ و نسل‌کشی در ایران ۱۹۱۷-۱۹۱۹ بر مبنای مدارک معتبر موجود در مرکز اسناد ملّی ایالات متحده آمریکا نارا ثابت می‌کند که قحطی بزرگ در ایران در سده بیستم میلادی، در زمان جنگ جهانی اول رخ داده است. محمدقلی مجد نشان می‌دهد که در طول سالهای ۱۹۱۷-۱۹۱۹ بین هشت تا ده میلیون نفر از جمعیت بیست میلیونی ایران یعنی ۴۰ درصد در اثر قحطی یا بیماریهای ناشی از سوءتغذیه از بین رفتند. مجد دولت بریتانیا را عامل و مسبب این نسل‌کشی مهیب می‌داند و نشان می‌دهد که استعمار بریتانیا از سیاست نسل کشی و کشتار جمعی به عنوان ابزاری برای سلطه بر ایران بهره برد.

در آن زمان بخش مهمی از محصولات کشاورزی ایران صرف تأمین سیورسات ارتش بریتانیا می‌شد که در نتیجه به کاهش شدید مواد غذایی در داخل ایران انجامید. عجیبتر اینکه ارتش بریتانیا مانع از واردات مواد غذایی از بین النهرین و هند و حتی از آمریکا به ایران شد. بر اثر چنین فاجعه عظیمی بود که جامعه ایرانی به شدت فروپاشید . مجد چنین نتیجه می‌گیرد: «هیچ تردیدی نیست که انگلیسیها از قحطی و نسل کشی به عنوان وسیله‌ای برای سلطه بر ایران استفاده می‌کردند.

– منبع +

www.TarikheMa.ir

نگاره های مرتبط:

© eni for تاریخ ما » فرهنگ، تاریخِ و تمدن ایران باستان, 2011. | Permalink | No comment | Add to del.icio.us
Post tags: اول, ایران, جنگ, جهانی, در

Feed enhanced by Better Feed from Ozh

تاریخ زمین‌لرزه‌های ایران

eni — Sat, 25 Jun 2011 19:22:24 +0000

منبع : http://shahrbaraz.blogspot.com/2011/06/blog-post_01.html

چهارشنبه ۱۱/خرداد/۱۳۹۰ – ۱/جون/۲۰۱۱

همه می‌دانیم که ایران یکی از کشورها پر زمین‌لرزه است و زمین‌لرزه‌های فراوانی در تاریخ ایران روی داده و بسیاری از شهرهای ایران در طول تاریخ شاهد زمین‌لرزه‌های ویرانگر بوده‌اند. برای نمونه نظامی گنجوی از زمین‌لرزه‌ای یاد می‌کند که در زمان عمرش رخ داده و شاهد آن بوده و در چند بیت آن را شرح داده است:

از آن زلزله کآسمان را درید ———- شد آن شهرها در زمین ناپدید
چنان لرزه افتاد بر کوه و دشت ————- که گرد از گریبان گردون گذشت
زمین گشته چون آسمان بیقرار ———- معلق زن از بازی روزگار
برآمد یکی صدمه از نفخ سور ————- که ماهی شد از کوهه‌ی گاو دور
فلک را سلاسل زهم بر گسست ———— زمین را مفاصل به هم در شکست
در اعضای خاک آب را بسته کرد ———– ز بس کوفتن کوه را خسته کرد
رخ یوسفان را برآمود میل ———— در مصریان را براندود نیل
نمانده یکی دیده بر جای خویش ————– جهان در جهان سرمه ز اندازه بیش
زمین را چنان درهم افشرد سخت ————- کز افشردگی کوه شد لخت لخت
نه یک رشته را مهره بر کار ماند ————– نه یک مهره در هیچ دیوار ماند
ز بس گنج که آن روز بر باد رفت ———– شب شنبه را گنجه از یاد رفت
ز چندان زن و مرد و برنا و پیر ———- برون نامد آوازه‌ای جز نفیر

هم چنین قطران تبریزی در شرح زمین‌لرزه‌ی تبریز قصیده‌ی جانگذار و معروفی دارد که چند بیت آن چنین است:

بود محال مرا داشتن امید محال ———– به عالمی که نباشد هگرز بر یک حال
از آن زمان که جهان بود حال زینسان بود ——– جهان بگردد لیکن نگرددش احوال
دگر شوی تو ولیکن همان بود شب و روز ——– دگر شوی تو ولیکن همان بود مه و سال
…
نبود شهر در آفاق خوشتر از تبریز ———— به ایمنی و به مال و به نیکویی و جمال
ز ناز و نوش همه خلق بود نوشانوش ————- ز خلق و مال همه شهر بود مالامال
در او به کام دل خویش هر کسی مشغول ———- امیر و بنده و سالار و فاضل و مفضال
…
یکی به خواستن جام بر سماع غزل ——————– یکی به تاختن یوز بر شکار غزال
…
به کار خویش همی کرد هر کسی تدبیر ————- به مال خویش همی داشت هر کسی آمال
…
خدا به مردم تبریز برفکند فنا ————- فلک به مردم تبریز بر گماشت زوال
فراز گشت نشیب و نشیب گشت فراز ———– رمال گشت جبال و جبال گشت رمال
دریده گشت زمین و خمیده گشت نبات ———– دمنده گشت بحار و رونده گشت جبال
بسا سرای که بامش همی بسود فلک ———— بسا درخت که شاخش همی بسود هلال
کز آن درخت نمانده کنون مگر آثار ————– وز آن سرای نمانده کنون مگر اطلال
…
یکی نبود که گوید به دیگری که مموی ———- یکی نبود که گوید به دیگری که منال

امروز به طور تصادفی به کتابی برخوردم با مشخصات زیر:

نام کتاب: تاریخ زمین‌لرزه‌های ایران (A History of Persian Earthquakes)
نویسنده: ن.ن. امبراسیس (N. N. Ambraseys) و چ.پ. ملویل (C. P. Melville)
ناشر: انتشارات دانشگاه کمبریج انگلستان
سال: ۲۰۰۵ م. / ۱۳۸۴ خ.
صفحه: ۲۴۰

امبراسیس استاد مهندسی زلزله در «دانشسرای سلطنتی علوم و تشنیک‌شناسی لندن» (Imperial College of Science and Technology) است و ملویل پژوهشگر گروه مهندسی شهرسازی این دانشسرا است. این دو پیشتر نیز مقاله‌هایی درباره‌ی زمین‌لرزه در بخش‌های گوناگون ایران از جمله در کُهستان (قُهستان در خراسان) منتشر کرده‌اند.

فهرست این کتاب چنین است:

فصل ۱: داده‌های کلان‌لرزه‌ای (Macroseismic) از منبع‌های تاریخی
- دوران خلافت اسلامی، دوران مغول، دوران صفویان، دوران قاجار، دوران معاصر

فصل ۲: داده‌های کلان‌لرزه‌ای از بررسی‌های میدانی

فصل ۳: پیشینه‌ی موردها
- دوران پیشااسلامی، دوران اسلامی

فصل ۴: داده‌های ابزاری

فصل ۵: تاریخ زمین‌لرزه‌های ایران

- یادداشت‌ها

- خاستگاه‌ها (خاستگاه‌های خاوری و خاستگاه‌های باختری)

بر پایه‌ی فهرست این کتاب، نویسنده با تکیه بر منبع‌های موجود، چه پارسی و عربی و چه کتاب‌های اروپاییان و جهانگردان اروپایی، به بررسی زمین لرزه‌های معروف و شناخته‌ی ایران در دوران گوناگون به ویژه پس از اسلام پرداخته است.

به نظر من کارشناسان آن رشته‌ی علمی که پیشینه‌ی دیرینه دارند مانند ریاضی و شیمی و زمین‌شناسی و اخترشناسی و جغرافی و پزشکی و … باید تلاش کنند تاریخ رشته‌ی خود را در تاریخ بلند ایران بررسی کنند و چه خوب بود اگر کتاب‌هایی مانند این کتاب به دست زمین‌شناسان ایرانی نگاشته می‌شد.

پی‌نوشت:

بر پایه‌ی اطلاعات کتابخانه‌ی ملی ایران:
۱- ویراست پیشین این کتاب در سال ۱۳۷۰ خ. به دست ابوالحسین رده در ۶۷۴ صفحه به پارسی برگردانده شده و نشر آگاه در تهران آن را چاپ کرده است.

۲- زنده‌یاد یحیا زُکا نیز کتابی نوشته است به نام «زمین‌لرزه‌های تبریز» در ۲۱۶ صفحه که در سال ۱۳۶۸ خ. در تهران انتشارات کتابسرا آن را چاپ کرده است. بخش‌هایی از این کتاب را می‌توانید در این نشانی بخوانید.

۳- در سال ۱۳۸۸ خ. نیز حمیدرضا عزالدین کتابی با نام «تاریخ زمین‌لرزه‌ها و لرزه‌خیزی استان سمنان» در ۱۵۲ صفحه نوشته نشر آبرخ‏‫ سمنان آن را منتشر کرده است.

– منبع +

www.TarikheMa.ir
/”>دانلود

نگاره های مرتبط:

© eni for تاریخ ما » فرهنگ، تاریخِ و تمدن ایران باستان, 2011. | Permalink | One comment | Add to del.icio.us
Post tags: ایران, تاریخ, زمینلرزههای

Feed enhanced by Better Feed from Ozh

سرود ملی ایران

eni — Sat, 11 Jun 2011 11:39:45 +0000

منبع : http://svaseli.blogfa.com/post-588.aspx

ای ایران ای مرز پر گهر
ای خاکت سرچشمه هنر
دور از تو اندیشه بدان
پاینده مانی و جاودان
ای … دشمن ارتو سنگ خاره ای من آهنم
جان من فدای خاک پاک میهنم
مهر تو چون شد پیشه ام
دور از تو نیست اندیشه ام
در راه تو ، کی ارزشی دارد این جان ما
پاینده باد خاک ایران ما
سنگ کوهت دُر و گوهر است
خاک دشتت بهتر از زر است
مهرت از دل کی برون کنم
برگو بی مهر تو چون کنم
تا … گردش جهان و دور آسمان بپاست
نور ایزدی همیشه رهنمای ماست
مهر تو چون شد پیشه ام
دور از تو نیست ، اندیشه ام
در راه تو ، کی ارزشی دارد این جان ما
پاینده باد خاک ایران ما
ایران ای خرم بهشت من
روشن از تو سرنوشت من
گر آتش بارد به پیکرم
جز مهرت بر دل نپرورم
از … آب و خاک و مهر تو سرشته شد دلم
مهرت ار برون رود چه می شود دلم
مهر تو چون ، شد پیشه ام
دور از تو نیست ، اندیشه ام
در راه تو ، کی ارزشی دارد این جان ما
پاینده باد خاک ایران ما – منبع +

www.TarikheMa.ir

نگاره های مرتبط:

© eni for تاریخ ما » فرهنگ، تاریخِ و تمدن ایران باستان, 2011. | Permalink | No comment | Add to del.icio.us
Post tags: ایران, سرود, ملی

Feed enhanced by Better Feed from Ozh

تاریخ کتابخانه‌های ایران

eni — Sat, 04 Jun 2011 10:14:47 +0000

منبع : http://shahrbaraz.blogspot.com/2011/05/blog-post_25.html

چهارشنبه ۴/خرداد/۱۳۹۰ – ۲۵/می/۲۰۱۱

رکن‌الدین همایون فرخ، در مهرسال ۱۲۹۷ خورشیدی در تهران زاده شد. پدرش ع‍ب‍دال‍رح‍ی‍م‌ ه‍م‍ای‍ون‍ف‍رخ‌ (زاده: ۱۲۶۹ خ. درگذشته: ۱۳۳۸ خ.) نیز از نویسندگان و پژوهشگران فرهنگ ایران بود و از وی کتاب‌هایی برجا مانده است:
- داستان تاریخی بابک، افشین و مازیار
- ن‍م‍ای‍ش‍ن‍ام‍ه‌ ع‍م‍رو ل‍ی‍ث‌ و س‍ه‍ل‌
- ات‍م‌: ک‍ش‍ف‍ی‍ات‌ ب‍زرگ‌ دان‍ش‍م‍ن‍د ای‍ران‍ی‌، اخگر، ۱۳۲۴ خ.
- دس‍ت‍ور ج‍ام‍ع‌ زب‍ان‌ ف‍ارس‍ی‌ (دستور فرخ)، ۱۳۳۷ خ.

رکن‌الدین همایون‌فرخ پس از دوران دبستان در تهران، دوران دبیرستان را در ارومیه به پایان برد. پس از آموختن رشته‌های مختلف هنری، برای ادامه‌ی تحصیل به کالیفرنیا رفت و در دانشگاه نیوپورت در رشته‌ی ایران‌شناسی درجه‌ی دکتری گرفت و سپس دکتری ادبیات را در ایران دریافت کرد. دکتر همایون‌فرخ در ایجاد و برپایی کتابخانه‌های عمومی به سبک و روش کتابخانه‌های عمومی کشورهای پیشرفته در تهران و ایران همت گماشت و با کوشش او قانون کتابخانه‌های عمومی از تصویب مجلس سنا و شورای ملی گذشت. دکتر همایون‌فرخ در بهمن ماه سال ۱۳۷۹ خ. درگذشت.

دکتر رکن‌الدین همایون‌فرخ

از دکتر همایون‌فرخ آثاری ماندگار به جا مانده است از جمله:

نام کتاب: تاریخ کتاب و کتابخانه‌های ایران
جلد یکم: از دوران هخامنشیان تا حمله‌ی عرب
جلد دوم: از حمله‌ی عرب تا عصر کنونی
نویسنده: دکتر رکن‌الدین همایون‌فرخ
سال: ۱۳۴۵ خ. / ۱۹۹۶ م.

این کتاب در سال ۱۳۴۷ خ. / ۱۹۶۸ م. به دست ابوطالب صارمی به زبان انگلیسی ترجمه و به دست وزارت فرهنگ و هنر ایران منتشر شده است:
History of Books and the Imperial Libraries of Iran

نام: تاریخچه‌ی کتابخانه‌های ایران و کتابخانه‌های عمومی
ناشر: اتحاد
سال: ۱۳۴۵ خ.
صفحه: ۱۸۴

سه کتاب مهم دیگر از زنده‌یاد دکتر همایون‌فرخ عبارتند از:

- سهم ایرانیان در آفرینش و پیدایش خط در جهان
ناشر: هیات اُمنای کتابخانه‌های عمومی کشور
سال: ۱۳۵۰ خ.
صفحه: ۸۳۹
این کتاب در سال ۱۳۸۴ خ. به دست انتشارات اساطیر در ۹۰۰ صفحه بازچاپ شده است.

- سیر تحول و تکامل خط فارسی دری

- م‍ه‍ره‍ا و ن‍ش‍ان‍ه‍ای‌ اس‍ت‍وان‍ه‌ای‌ ای‍ران‌ ب‍اس‍ت‍ان‌

در اینجا بخش‌هایی از جستار دکتر همایون‌فرخ درباره‌ی کتابخانه‌های ایران در دوران پس از اسلام را می‌آورم:

- کتابخانه‌ی خاندان بلعمی: خاندان بلعمی اکثرشان از وزرای سامانیان بودند و بیشتر افراد این خانواده از دانشمندان و دانش‌پژوهان ایران اند. آنان در خراسان کتابخانه‌ی عظیمی داشته‌اند که مورد استفاده و استافضه‌ی اهل علم و ادب قرار می‌گرفته است.

- کتابخانه‌ی تورانشاهی کرمان: تورانشاه از پادشاهان سلجوقی کرمان است که از ۴۷۷ تا ۴۹۷ ق. در کرمان پادشاهی می‌کرده است. و از پادشاهان شعر‌دوست و دانش‌پرور سلجوقیان کرمان است. در کرمان مدرسه بزرگی بنا کرد که به نام «مدرسه‌ی ملک» نام‌آور بوده است و در تاریخ کرمان از این مدرسه و کتابخانه یاد شده است. شماره‌ی کتاب‌های این مدرسه را پنج هزار مجلد ثبت کرده‌اند.

- کتابخانه‌ی نظامیه‌ی بغداد: خواجه نظام‌الملک در سال ۴۵۹ ق. دانشگاه نظامیه‌ی بغداد را بنیاد نهاد و کتابخانه‌ی بزرگی برای آن فراهم آورد که نوشته‌اند نزدیک به هفت هزار مجلد کتاب داشته است.

- کتابخانه‌ی نظامیه‌ی نیشابور و نظامیه‌ی اصفهان: ابن اثیر در «کامل التواریخ» درباره‌ی کتابخانه نظامیه بغداد شرحی مستوفی دارد. و بنابر نوشته او چون دانشگاه نظامیه نیشابور و اصفهان بر اساس دانشگاه نظامیه بغداد تأسیس یافته بوده است مسلم است که این دو دانشگاه نیز کتابخانه‌های معظمی داشته‌اند.

- کتابخانه‌ی مدرسه‌ی سعدیه‌ی نیشابور: این کتابخانه و مدرسه آن از بناهای حکمران نیشابور ابونصر بن سبکتکین برادر سلطان محمود غزنوی بوده است.

- کتابخانه‌ی ابوسعید نیشابور: ابوسعید اسماعیل بن علی بن منشی استرآبادی عارف و واعظ شهیر مدرسه و کتابخانه بزرگی در نیشابور بنیاد نهاده بود.

- کتابخانه‌ی اسفراینی نیشابور: این کتابخانه از بناهای ابواسحاق اسفراینی بوده است.

- کتابخانه‌ی مدرسه‌ی بیهقیه‌ی نیشابور: سال‌ها پیش از این که مدرسه‌ی نظامیه در نیشابور ساخته شود این مدرسه و کتابخانه‌ی آن وجود داشته و مرجع دانشمندان و محققان بوده است. متأسفانه نام و نشانی بانی آن را نتوانستم بشناسم.

- کتابخانه‌های مرو: یاقوت حموی در سال ۶۱۶ ق. به علت هجوم مغول از فرارود (ماوراءالنهر) گریخت. یاقوت در کتاب «مُعجم البُلدان» در معرفی شهر مرو می‌نویسد در مرو ده کتابخانه وجود داشت که مانند آنها را از لحاظ داشتن تعداد کتاب و نفاست و ارزش در جهان ندیده‌ام». درباره‌ی چگونگی وام گرفتن از کتابخانه‌های مرو چنین می‌نویسد: «وام گرفتن کتاب از کتابخانه‌های دهگانه‌ی مرو بسیار آسان و بدون تشریفات بود. کتاب‌های آنها در دسترس همگان قرار داشتند. من، همه وقت در خانه‌ام دویست جلد از کتاب‌های این کتابخانه‌ها به ارزش ۲۰۰ دینار را به امانت در خانه داشتم و بیشتر کتاب‌هایی که برای مطالعه می‌خواستم بدون سپردن گرو در اختیارم می‌گذاشتند.

- کتابخانه‌ی عزیزیه‌ی مرو: این کتابخانه در کنار مسجد جامع مرو قرار داشته و آن را عزیزالدین ابوبکر زنجانی شرابدار سلطان سنجر سلجوقی ساخته و وقف عام کرده بود. عزیزالدین ابوبکر زنجانی در بازار مرو میوه‌فروشی می‌کرده و سپس به مقام ساقی‌گری سلطان سنجر رسیده و از درایت و کفایتی که از خود نشان داد بسیار مورد تقرب سلطان سنجر قرار گرفته بوده‌است. و بهترین نشان از لیاقت و درایت او اینکه دست به احداث و ایجاد کتابخانه‌ای عمومی برای استفاده اهل علم و دانش زده بوده و با این ابتکار و دور اندیشی نامش را نزد دانشمندان و دانش‌پژوهان تا به امروز جاودان ساخته است. همان گونه که یاقوت گفته است کتابخانه‌ی عزیزیه دوازده هزار جلد کتاب داشته است.

بد نیست برای مقایسه بگوییم که نزدیک صد سال پس از این جریان، بر پایه‌ی کتاب «تاریخ فلسفه‌ی نوزایش کمبریج» (The Cambridge History of Renaissance Philosophy, 1988) ص ۱۵ و ۱۶:

در دوران «نوزایش» اروپا، دانشگاه سوربن فرانسه در میانه‌ی سده‌ی چهاردهم م. تنها دو هزار جلد کتاب داشت و کتاب‌ها با زنجیر در کتابخانه بسته شده بودند و برای گرفتن باید گرویی داده می‌شد. کتابخانه‌ی واتیکان هم در سال ۱۴۷۵ م. تنها ۲۲۵۷ جلد داشت.

امروزه جایگاه این دو گروه وارونه شده است و بسیاری از دست‌نویس‌های پارسی در کتابخانه‌های اروپایی است و در ایران اثری از آنها نیست!

– منبع +

www.TarikheMa.ir
/”>دانلود

نگاره های مرتبط:

© eni for تاریخ ما » فرهنگ، تاریخِ و تمدن ایران باستان, 2011. | Permalink | No comment | Add to del.icio.us
Post tags: ایران, تاریخ, کتابخانههای

Feed enhanced by Better Feed from Ozh

تصویر نقشه ایران در زمان داریوش بزرگ

eni — Sat, 04 Jun 2011 10:13:29 +0000

منبع : http://par3e.mihanblog.com/post/329

– منبع +

www.TarikheMa.ir

نگاره های مرتبط:

© eni for تاریخ ما » فرهنگ، تاریخِ و تمدن ایران باستان, 2011. | Permalink | No comment | Add to del.icio.us
Post tags: ایران, بزرگ, تصویر, داریوش, در, زمان, نقشه

Feed enhanced by Better Feed from Ozh

زمانی که قبرس بر قلمرو ایران اضافه شد

eni — Fri, 03 Jun 2011 17:08:45 +0000

تاریخ ما – دانلود کتاب های الکترونیکی تاریخی - ایران باستان – تبادل لینک – چهره های ماندگار مشاهیر – اساطیر و افسانه های باستان

محاسبات تقویمی نشان می دهد که جزیره ۹ هزار کیلومتری قبرس در مدیترانه شرقی در ماه ژوئن سال ۵۴۵ پیش از میلاد بر قلمرو ایران افزوده شده بود و این زمان در کتابهای تاریخ قرون قدیم مندرج است. این جزیره که از نظر وسعت سومین جزیره مدیترانه بشمار می رود تا مارس ۳۳۲ پیش از میلاد [ ۴ ـ ۵ ماه پس از نبرد ایسوس] هنوز در دست ایرانیان بود. نبرد ایسوس که در آن ارتش ایران از اسکندر مقدونی شکست خورد در نوامبر ۳۳۳ پیش از میلاد روی داده بود. ناحیه ایسوس تا ساحل مدیترانه فاصله زیاد ندارد. در دوران حکومت ایران بر قبرس، نهال و بذر بسیاری از درختان میوه منطقه مدیترانه و نیز حنا (برای تولید رنگ قرمز) از این جزیره به ایران و نهال و بذر چند نوع انگور ایران به آنجا منتقل شد. ایرانیان از معادن مس قبرس استفاده می کردند. قبرس ۱۹ دهه یک پایگاه دریایی ایران در مدیترانه بود. به تحریک آتنی ها و همزمان با سایر ایونی ها قبرسی ها در سال ۴۹۹ پیش از میلاد برضد امپراتوری ایران دست به شورش زدند که به دست آرتی بیوس Artybius ـ ژنرال ارتش ایران سرکوب شدند. قبرسی ها در سال ۳۴۴ پیش از میلاد نیز به یک شورش محدود دست زدند که بی نتیجه بود. این بار شاه هخامنشی ایران شورشیان را بخشود. پیش از ایرانیان، مدتی هم آشوریان بر قبرس حکومت کرده بودند. در پی شکست ارتش ایران در نبرد ایسوس از اسکندر، قبرس برای همیشه از ایران جدا شد و پس از درگذشت اسکندر، توسط اسکندریان حاکم بر مصر ازجمله پتولمیس Ptolemies اداره و کاملا یونانیزه Hellenization شد. این جزیره استراتژیک در سال ۵۸ پیش از میلاد به دست رومیان افتاد که از سال ۱۵۷۰ عثمانیان جای آنان را گرفتند و مهاجرت تُرکان به آن جزیره آغاز شد. از سال ۱۸۷۸ انگلیسی ها حاکم بر قبرس شدند و قبرس از سال ۱۹۶۰ استقلال یافت ولی طولی نکشید که تُرکان ساکن شمال این جزیره با حمایت نظامی ترکیه اعلام استقلال کردند و از ۱۹۷۴ این جزیره دارای دو دولت است. تُرکان نزدیک به یک چهارم نفوس این جزیره اروپایی ـ آسیایی یک میلیون و یکصد هزار نفری را تشکیل می دهند. انگلستان هنوز پایگاه نظامی خودرا در این جزیره حفظ کرده است.

– منبع +

www.TarikheMa.ir

شما هم وبسایت خود را ثبت کنید

نگاره های مرتبط:

© eni for تاریخ ما » فرهنگ، تاریخِ و تمدن ایران باستان, 2011. | Permalink | No comment | Add to del.icio.us
Post tags: اضافه, ایران, بر, زمانی, شد, قبرس, قلمرو, که

Feed enhanced by Better Feed from Ozh

ماهنامه خبری فرهنگی رایزنی فرهنگی ایران در ازبکستان-شماره اول

eni — Tue, 24 May 2011 15:10:58 +0000

منبع : http://feedproxy.google.com/~r/aziran/~3/Y-QJLsFocTA/blog-post_8307.html

ماهنامه خبری فرهنگی رایزنی فرهنگی ایران در ازبکستان-شماره اول

از قدیمی ترین خبرنامه کتابهای رایگان فارسی بازدید کنید
تاسیس:نوامبر ۲۰۰۳ مطابق با آبان ۱۳۸۲

http://persianbooks2.blogspot.com/

آینه ها:

http://persianbooksnews.blogspot.com

http://persianbooks1.blogspot.com

http://mojallad.blogspot.com

http://roumii.blogspot.com

– منبع +

www.TarikheMa.ir
/”>دانلود

نگاره های مرتبط:

© eni for تاریخ ما » فرهنگ، تاریخِ و تمدن ایران باستان, 2011. | Permalink | No comment | Add to del.icio.us
Post tags: ازبکستانشماره, اول, ایران, خبری, در, رایزنی, فرهنگی, ماهنامه

Feed enhanced by Better Feed from Ozh