نویسنده : eni
تاریخ ما – دانلود کتاب های الکترونیکی تاریخی - ایران باستان – تبادل لینک – چهره های ماندگار مشاهیر – اساطیر و افسانه های باستان
مدارک بابلى و ایرانى ، دختران شاه را به عنوان گروه مشخصى از بانوان متمایز مىکنند. همانطور که قبلاً دیدیم ، یکى از الواح باروى تخت جمشید (PFa 5) به دختر شاه به عنوان سونکى اشاره مىکند. این عبارت عیلامى مترادف است با کلمه بابلى مرت شرى که در اسناد بابلى نوین درباره دختر خشایارشا به کار رفته است. این متن متعلق به سال ۴۸۶ ق.م. ، یعنى سال به سلطنت رسیدن خشایارشا ، و متضمن پرداختى است به ارتیم ، دایه رته هشه ، دختر پادشاه (اِوتس ۱۸۹۲ : ۲ app). آرتیم شش کر (۱۰۸۰ لیتر) جو دریافت کرده است که مقدار قابل توجهى است و به نظر داندامیف ممکن است مالالاجاره یک مزرعه بوده باشد (۱۹۹۲ : ۱۱۶ _ ۱۱۷ ، ش ۲). این مدرک منحصر به فرد بابلى نوین تنها شاهد در مورد اشاره به یکى از دختران خشایارشاست که تاکنون شناختهایم. اصطلاح پک (pak) مجدداً در PFa 31 آمده است ، این بار به صیغه جمع یعنى به صورت پکبه (pakbe) که در اشاره به دختران ویشتاسب است. متن که مربوط است به تخصیص جیره شراب براى مصرف در سفر ، قید که این مقدار ۲۱۰ کوارت (۲۰۰ کیلو) برآورد مىکند که براى سه زن بوده است. این امر نیاز به توضیح دارد که چرا براى انتساب خانوادگى به نام پدرشان ، ویشتاسب اشاره شده است نه به این که خواهران داریوش بودهاند. اگر بتوان بر پایه این متن منفرد چیزى گفت ، این است که در موقع انتساب خانوادگى احتمالاً مردى که سالار خانواده ارجحیت داشته است.
چه در متون ایرانى و چه در منابع یونانى هیچ موردى از شناسایى دختران شاهى از روى نام شخصى آنان نمىیابیم. در اغلب موارد ، زنان را فقط به عنوان همسران یا مادران صاحبمنصبان عالىمقام شاه ، یا صاحبمنصبانى که در ارتش شاه خدمت مىکردند ، مىشناسیم. از بین زنانى که با لقبهایشان شناخته شدهاند ، از روى متون فقط نام ارته زوستر و خواهرش ، ماندانه ، را مىدانیم (دیودوروس ، ۱۱ ، ۵۷ ، ۵ _ ۱). در بعضى موارد ، ذکر نام شخصى آنان با این واقعیت ارتباط دارد که آنها شاهدختهایى بودند که با خود شاه ازدواج کرده بودند. این مطلب در مورد آتوسا و آرتیستونه و همچنین پرمیس ، دختر بردیا که با داریوش اول ازدواج کرده بود ، صدق مىکند. اردشیر دوم ظاهراً با دخترانش ، آمستریس و آتوسا ، وصلت کرده بود. پریساتیس ، دختر اردشیر سوم ، و استاتیرا ، دختر داریوش سوم ، با اسکندر سوم ازدواج کرده بودند.
در این مرحله ، جمعبندى عنوانهایى که براى شناسایى زنان دربارى ایران به کار مىرفته سودمند مىنماید. کلمه یونانى « مادر شاه » براى خطاب به مادر شاه به کار مىرفته و ظاهراً کاربرد اصطلاح مشابهى را در زبان ایرانى و منابع بابلى نشان مىدهد. اصطلاح بابلى اومى شرى (ummi sarri) که با علائم AMA LUGAL نوشته شده است ، هم در دو نوشته سلطنتى و هم در اسناد حقوقى آمده است. بر پایه مدارک بابلى ، مىتوانیم به صورت عیلامى amma sunkina یا sunki ammari را بازسازى کنیم. چنین صورتى در الواح باروى تخت جمشید مشهود نیست ، ولى amma در کتیبه بیستون به کار رفته است.
به همین شیوه ، عبارت یونانى « شاهبانو » مترادف عبارت بابلى اشت شرى (assat sarri) است که در سالنامه نبونئید براى اشاره به همسر شاه ایران به کار رفته است. عیلامى آن را مىتوان به صورت سونکى ایرتیرى (sunki irtiri) بازسازى کرد. صحت این استناج را بیشتر مىتوان از روى لقب دختر شاه ، که sunki pakri بوده است ، دریافت که این عبارت خود مترادف عبارت بابلى marat sarri است. در شواهد عیلامى ، اصطلاح دوکشیش نیز به چشم مىخورد که براى نامیدن کلیه اعضاى مونث خانواده سلطنتى به کار مىرفته است. مطالعه اسناد حقوقى خصوصى دوره بابلىها و هخامنشیان آشکار مىسازد که همسر شاه با نام شخصى خود و یا عنوان شه اکالى (sa ekalli) خوانده مىشده است. هیچ مدرکى به دست نیامده است که این عبارات حکم لقب را داشتهاند. این عبارات براى تشخیص موقعیت دو تن از والامقامترین زنان کاخ سلطنتى کافى بوده است.
منبع : کتاب زنان هخامنشى ، نوشته ماریا بروسیوس ، ترجمه هایده مشایخ
– منبع +بدون دیدگاه »
اندیشه خود را به یادگار بگذارید
- لطفاً به صورت پارسی بنویسید- برای تماس با مدیریت به "صفحه تماس" بروید
- برای طرح مباحثی که با نوشتار بالا مرتبط نیستند لطفاً به "انجمن گفتگو" رفته و بگو مگو کنید
کلمات کلیدی : " ایران" + "ایران باستان" + "باستان" + "تاریخ" + "تاریخ ما" + "تاریخی" + "دانلود" + "دانلود کتاب" + "دختر" + "دختران" + "زن" + "زنان" + "شاه" + "کتاب"